Fetva Meclisi

Yardıma muhtaç yeğeninize vermeniz mümkündür. Bu parayı bir faiz kazancı görmüyoruz ama muhtaç durumda olmayanın kullanmaması gereken bir para olarak görüyoruz.

Fakirse verebilirsiniz.

Bankaların verdiği maaş promosyonları, faiz şüphesi taşıyan meşru olmayan kazançlar arasında değerlendirilir. Bu sebeple, kişi geçim sıkıntısı çekmeyen bir durumdaysa bu parayı kendi özel harcamalarında kullanması caiz görülmemiştir. Ancak kişi gerçekten geçim zorluğu içindeyse – ki bu, ev kirasını ödeyememe, elektrik-su gibi zaruri ihtiyaçlarını karşılayamama gibi durumları kapsar – o zaman bu parayı zaruret kapsamında kullanması caiz olur. Bu sebeple, promosyon paranı şahsen kullanmak yerine, geçim sıkıntısı yaşayan kardeşlerine vermek istiyorsan, bu doğru bir tasarruf olur. Hele ki birinin sağlık ve tedavi ihtiyacı varsa, bu durum açık bir ihtiyaç halidir. Promosyon parası, faiz şüphesi taşıdığı için, geçim sıkıntısı olmayan kişilere caiz değildir. Ama gerçek ihtiyaç sahibi olan (kirasını, faturasını ödemekte zorlanan, zorunlu sağlık giderlerini karşılamakta zorlanan) kişilere verilebilir. Kardeşlerini bu vasıfta görüyorsan, promosyon paranı onlara vermen uygundur. İnşallah seni bu yükten kurtarır ve hayır olur.

Selamünaleyküm. Banka ikramiyesi gibi tereddütlü paraları siz kullanmayın ama ikinci bir kişiye veya bir derneğe verebilirsiniz.

Faiz ve benzeri kullanımı helal olmayan bir para, onun sahibi durumunda olana haramdır. Üçüncü kişiler için bu haramlık yoktur. Onun sahibi, o parayı harcama yapmak zorunda olduğu bir alana harcadığında kendini kandırmış olur. Üçüncü bir kişiye verdiğinde ise üçüncü kişi için o para faiz parası değildir. Yalnız verirken sadaka olarak vermeyeceksiniz, haramdan sadaka olmaz. O verdiğiniz kişiye o haram para olmasa da o kadar bir para verecekti iseniz ve asıl paranızın yerine bu haram parayı veriyorsanız yine kendinizi aldatmış olursunuz.

Promosyon parası fakir olan kimselere bir beklenti içerisinde olmadan verilir. Sizin durumunuzda olan birisi zaten takacağı bileziği promosyon parasıyla alması, bununla menfaat elde etmesi anlamına gelmektedir. Dolayısıyla bahsettiğiniz şekilde promosyon parasını kullanmak caiz değildir.

Promosyon parası üzerinden, sonradan ödenmek üzere (geçici/belirli bir süre de olsa) menfaatlenmek doğru değildir. Alacaklılarınıza ödeme veya evinizin temel ihtiyaçlarını karşılama konusunda zorlanıyorsanız bahsettiğiniz şekilde yapabilirsiniz. Ama ödemede zorlanmayıp sadece sürenin uzaması ve alacaklıların sıkıştırmaması söz konusuysa kullanmamanız gerekir. Faiz şüphesi olan bir parayı kendinizin gibi değil, yok ve verilmemiş gibi görürseniz ortada bir sorun kalmaz. Bu imtihanı daha kolay verirsiniz.

Söz konusu FAİZSİZ verilen para için direkt faizli borç gibi haramdır diyemeyiz. Sadece böyle bir işlemle o para alınmış olsa idi rahat bir şekilde caiz derdik. Bu durumda ise: - İşlemi yapan kurumun faizli bir kurum olması, - İşleme dayanak olan promosyon hakkındaki endişelerimiz bu işlemden uzak durmanın daha isabetli olacağı yönüne bizi yönlendirmektedir. Yine de bu haliyle yani bir faiz söz konusu olmayan haliyle inşallah direkt faizli işlem gibi haram değildir deriz. Mümkün olduğu kadar zarureti olmayanın böyle risklerden uzak kalmasını tavsiye ederiz.

Evini geçindirmekte zorlanan kimseler hariç promosyan parasını direkt veya dolaylı da olsa kendisine yararı dönecek şekilde kullanması caiz değildir. Bedelli askerlik ücreti de buna dahildir.

Promosyon paraları, faiz şüphesi taşıdığı için ancak geçim sıkıntısı çeken kişilerin zaruri ihtiyaçlarında kullanılmasına ruhsat verilmiştir. Emekli anneniz bu parayı, kendi temel ihtiyaçlarını karşılayacak durumda olmadığı için değil de artık kullanmayacağı, fazla gelen bir paradan veriyorsa, bu noktada temkinli olunmalıdır. Ancak siz gerçekten geçim sıkıntısı içindeyseniz (borç, fatura, kira gibi zaruri ihtiyaçlar), promosyonu almanızda ruhsat olarak sakınca olmaz. Oğlunuz da öğrenci olup temel ihtiyaçlarını karşılamakta zorluk yaşıyorsa (barınma, ulaşım, kitap vb.), bu parayı ona vermeniz de caiz olur. Buradaki temel ölçü: İhtiyaç hali ve lüks olmayan, zaruri giderler içindir. Özetle, oğlunuz gerçekten ihtiyaç içindeyse, annenizden aldığınız promosyon parasını ona verebilirsiniz. Ancak ailece maddi sıkıntı içinde değilseniz bu tür paralarla ihtiyaç dışı harcamalar yapmak uygun olmaz.

İnsan başını kuma sokunca güneş sönmez.