Fetva Meclisi
Soru
Hocam uzun süredir tedavisini gerçekleştiremediğim bir hastalığım var. İstanbul’da bir doktor İYİLEŞMEZSEN ÜCRET ALMAYACAĞIM diyerek bana tedavi teklif etti. Buna göre iyileşirsem belli bir ücret alacak iyileşmezsen benden ücret talep etmeyecek. Böyle bir sözleşme ile tedavi olmam caiz midir?
Cevap
Benzer fetvalar
Hanefi uleması bunu caiz görmemişlerdir. Çünkü iyileşmek Allah’ın elindedir, doktorun bunu garanti etmesi olamaz demişlerdir. Diğer fukahaya göre ise böyle bir şart caiz olur.
Selamünaleyküm. Zahiren bu uygulamanın bir sakıncası yoktur. İnce çizgi ise şudur: Eğer doktorun bağlı olduğu devlet hastanesi, dolayısıyla yürürlükteki yönetmelikler bunu yasaklıyorsa doktorun bunu yapması caiz olmaz. Eğer yönetmelikler, gözle görüler bir yanlış üzerine kurulu ise ona itaat etmemesi şart olmaz. Normal durumlarda herkes bağlı olduğu birimin yönetmeliklerine uymaya mecburdur.
Selamünaleyküm. Siz bir haram işlemiyorsunuz ama işlenen harama yani devletten hileli bir şekilde para alınmasına aracı oluyorsunuz. Bunda rızanız varsa vebale ortak olursunuz. Bunu kabul etmeyin.
Bir tabibin odasında yalnız olmak, ancak salonda kimsenin olmaması ve kapının kilitlenmesi ile mümkündür. Sizin böyle bir durumunuz olmadığını zannederim. Siz, muhtaç olduğunuz bir doktora mecburen gideceksiniz. Bulunduğunuz yerde alternatifiniz yoksa, sağlığınızı önemsemeniz gerekiyor.
Hasta insanlara ücret karşılığı tedaviye ulaştırma hizmeti yapmayı kastediyorsanız, böyle bir iş; •Şeffaf, • Ücretlendirme ve hizmet çeşidi sabit, • Hilesiz bir şekilde yapılıyorsa helal bir iş olmasını engelleyen durum yoktur.
Kur'an öğretecek kimsenin bulunmadığı bir ortamda Kur'an öğretmek için ücret almak caiz olmaz. Bunun dışında Kur'an öğretmekten, hafızlık yaptırmaktan ücret almakta sakınca yoktur. Mübarek olsun.
caiz konusundaki diğer fetvalar
Şirket adına satış yapan bir eleman şirketin emini durumundadır. Şirketten habersiz elde ettiği kâr helal olmaz. Ancak şirket, “bize şunu getir, üstü senin” tarzında bir yetkilendirme yaparsa o helal olur.
Cemaatle namaz bazı âlimlere göre farz düzeyinde kendi başına bir ibadettir. Kendi başına bir ibadet olması demek, namaz kılmakla bir emir yerine getirildiği gibi cemaatle kılındığında da ikinci bir emir yerine getiriliyor demektir. Dolayısıyla biz namazı cemaatle kılmayı namazın bir ilavesi gibi değil Allah’ın hususi bir emri gibi görmeliyiz. Cemaatle namazın genel olarak hükmü ise müekked bir sünnettir. Yerine getirildiğinde muazzam bir sevap elde edilir. İhmal edildiğinde yani namaz cemaatsiz kılındığında sevap kaybedilir ama namazın kendisine bir arıza gelmez. Bir tür bereket kaybedilmiş olur. Bazı engeller cemaate gitmemenin mazereti olabilir. Bu mazeretlerden biri mesela yoğun abdest sıkışıklığı olabilir. Etkili bir açlık ve sofranın hazır olması olabilir. Bu mazeretleri sıralama yerine şu iki kuralı ölçü alarak bu büyük emri tatbik edebiliriz: a- “Cemaate devam etmez, sadece cumaya gider” denecek şekildeki ihmal mü'min için çöküştür. Buna dikkat ederiz. b- Belli durumlarda namazı evde veya iş yerinde kılmak “cemaate gitmez adam” olmak değildir. Bu iki çizgi arasındaki denge ise kişinin imanı ve imanını pratiğe aktaran kimliği ile alakalı bir durumdur.
Geçmiş olsun size. Bu durumlarda keyfi bir beklenti olmadığı için âlimlerimizden sigorta yapılabileceğine dair fetva veren vardır, yaptırabilirsiniz.
Bir Müslüman insanın dinine ait değerleri dizi filmlerden öğrenmesi kadar sıradanlık olamaz. Filmlere göre din mi oluşacak? Filmler ne kadar hakikati yansıtıyor, ne kadar verilmek istenen mesaja göre yazılıyor? Sadece bu sorunun cevabı bile iyi bir idrak oluşturur. Haram dünyanın her yerinde bütün zamanlarda haramdır. Uzayda bile olsak dinimize göre yaşamayacak mıyız? Size tavsiyemiz şudur: Bir gram muhtemel bal için bir kilo zehir yemeyiniz.
Kesilen kurbandan yemek caizdir, yememek ise günah değildir, kurbana zararı yoktur. Kesilen kurbandan hediye vermek caizdir, vermeyen için de bir eksiklik yoktur. Bir miktarını sadaka olarak vermek gerekir şeklinde bir görüş varsa da kurbandan bir bölümünü sadaka olarak verme mecburiyeti yoktur.
Bu sistem hakkında yeterli bilgimiz olmadığı için cevap veremiyorum, hakkınızı helal ediniz.