Fetva Meclisi
Soru
Hocam, eşek sütünden sabun yapılıp tedavi maksatlı olarak kullanılıyor. Bize de tavsiye ettiler. Böyle bir sabunu tedavi için kullanabilir miyiz?
Cevap
Benzer fetvalar
İslam dini, insanları maddi-manevi zarar ve kötülüklerden korumak için birtakım kurallar koymuş; zararlı, kötü ve pis şeyleri yasaklamış; temiz ve faydalı olanları ise helal kabul etmiştir (Bkz; Bakara, 2/168, 173; A‘râf, 7/157). Bu kapsamda bizzat Hz. Peygamber (s.a.s.) tarafından eşek etinin yenilmesi haram kılınmıştır (Bkz; Buhârî, Megâzî 38; Müslim, Nikâh 29). İslam âlimlerine göre hayvanların sütünün içilmesinin hükmü, etlerine tâbidir. Buna göre eti yenen hayvanların sütünün içilmesi caiz, eti yenmeyen hayvanların sütünün içilmesi ise caiz değildir (Merğînânî, el-Hidâye, IV, 78; İbn Kudâme, el-Muğnî, IX, 425). Buna göre, eşek etinin yenilmesi caiz olmadığından sütünün içilmesi de caiz değildir. Şu kadar var ki bir hastalığın tedavisi için, helal maddelerden elde edilmiş bir ilaç henüz üretilmemiş ya da üretilen bu ilaca ulaşma imkanı yok ise, haram olan bir maddenin meslekî ehliyet ve dürüstlüğüne güvenilen uzman bir doktor tarafından tavsiye edilmesi halinde, kullanılması dinen mübah olur. Çünkü “Zaruretler yasakları mübah kılar” (Mecelle, md. 21). Buna göre, meşru tedavi yöntemleri bulunduğu sürece eşek sütünün tedavide kullanılması caiz değildir.
Aleykümselam. Bir hayvanın etinin hükmü ne ise sütünün hükmü de odur. Ehil eşeklerin etinin yenmesi caiz değildir, sütü de caiz olmaz. Tıbben tespit edilmiş bir tedavi yönteminde kullanılabilir.
Evet, böyle bir hadis kitaplarımızda vardır ama Peygamber aleyhisselama sahih yollarla ulaşan bir hadis değildir. Helal beslenip kesiliyor olduktan sonra eti ve sütü açısından sakınca yoktur.
Gıda bir nimet olarak israf edilmemelidir. İsraf haramdır. Temizlik veya güzellik (estetik) malzemesi olarak yiyeceklerin kullanılmasını fukaha sakıncalı bulmamıştır. Bazı Maliki fukahası böyle bir kullanımı mekruh görmüşlerdir ama bu da yasak anlamında değildir. Eti yenen hayvanların sütünden kozmetik ürün yapılabilir, sabun yapılabilir. Evla olan yiyecekleri bu şekilde kullanmamak olsa da haramdır denmemiştir. Eti yenmeyen hayvanların sütü ise farklı görülmelidir. Direkt süt olarak kullanılıyorsa eti yenmeyen hayvanın sütünden üretilen malzemeyi de kullanılamaz görürüz. Süt bu üretim esnasında tam bir kimyasal dönüşüme uğruyorsa o yeni bir ürün olduğu için onun da kullanılması caiz olur. Merhem gibi estetik veya tedavi maksatlı kullanılan ürünlerde domuz yağı bulunuyorsa bu da bu kurala dâhildir. O üründeki domuz yağı tam bir kimyasal dönüşüme uğramış ise kullanılması sakıncalı olmaz. Böyle değilse yani basit bir cihazla incelendiğinde domuz yağı olduğu anlaşılıyorsa kullanılamaz.
Harama alet olmak caiz değildir. Kendinize daha temiz bir iş bulun.
Erkeğin hanımının sütünü içmesi öyle bir zaruret durumunda caizdir. Geçmiş olsun.
bakım konusundaki diğer fetvalar
İnsan bedenine kalıcı olarak yapılan değişiklikler bir tıbbi nedene dayanmıyorsa ALLAH’IN YARATTIĞINI DEĞİŞTİRMEK olacağından haramdır. Gözle alakalı uygulamalar da buna dâhildir. Yeni bir kimlik üretme, eskiyi kaldırma nitelikli süslenmeler böyledir. Renkli lens kullanımı tıbben sakınca oluşturmuyorsa caiz görülmüştür. Bazı âlimler ise kullanılmamasını tercih etmişlerdir. Yapay kirpik kullanmak ise yabancıların da göreceği ortamlarda ise en azından kerahet ihtiva etmektedir. Saça saç ilave etmeyi yasaklayan hadise dikkat ederek bunu yapmanın caiz olmayacağını söylemek çok rahat olur. Bunun için de tıbben sakıncalı olmamak şartı vardır. Müslüman kadının bu tür takıntılara batması ahireti açısından zarardır.
Bitki ve meyvelerin tıbbi amaçla kullanılmaları caizdir. Terlemeye karşı kullanmayı da buna dâhil edebiliriz.
Rahatsız edecek düzeyde büyüyen kaşlara müdahale etmekte sakınca olmaz. Yalnız bu müdahale o rahatsızlık düzeyi ile sınırlı olmalıdır. Daha fazlası caiz olmaz.
Bacı, KAŞ ALDIRMAK yasaklanmıştır. KAŞ gözün üstündeki tüylerin adıdır. Ortada olan tüyler kaş değildir. Kaşta arızadır. O bölümün alınmasında sakınca yoktur. Allah senden razı olsun. Sen doğru bilerek dinini tutmak istemişsin, güzel de etmişsin ama böyle bir izni kullanmanda sakınca yoktur. Allah’a emanet olasın.
Bu bir süslenme değil tedavidir. Kadının eli üstünde tüy olmaz genelde. Olduğunda da hastalık kabul edilir. Hastalık da tedavi edilir. Geçmiş olsun.
Doktorlarla da yaptığımız istişareden sonra şu sonuca ulaştık: Yüzdeki sivilceler basit bir sorun değildir, kendi çapında sağlık açısından rahatsız ediciliği vardır. Bu nedenle sivilceye müdahale keyfiliğe yakın bir uygulama olabileceği gibi tıbben yapılması gereken bir müdahale düzeyinde de olabilir. Mesela uzun süreli bir sivilce sıkıntısı tıbbi bir durum kabul edilir. Bir iki günlük bir sivilce ise böyle kabul edilmez. Tıbben müdahale edilmesi gerekli bir sivilce sorunu nedeniyle yüze su temas ettirilmemesi ve meshe geçilmesi doktorun tavsiyesi üzerine olunca sakıncalı bir durum olmaz biiznillah.