Fetva Meclisi
Soru
Hocam son haftalarda döviz ve altın fiyatları sürekli yükseliyor. Ben de bu sebeple bir katılım bankasının internet şubesinden altın alımı yapıyorum ve altın alımı yaparken bu banka bana aldığım altını fiziki olarak vermeyi taahhüt ediyor. Şimdi böyle bir alışveriş İslami açıdan uygun mudur?
Cevap
Benzer fetvalar
Selamünaleyküm. Ortada bir altın yokken altının işlem fiyatı üzerinden böyle bir iş yapılamaz. Gerçekten alıcıya bir altın satışı yapılan işlemlerde ise böyle bir iş caiz olur.
Talimatla iş yaptırmak mümkün olduğuna göre o şekilde de bir altın alışverişi yapılabilir ancak biz bu tür altın alışverişlerini en azından takvaya aykırı buluruz.
Faizli bir kurumda ticaret yapılamaz. Harama dikkat eden bir katılım bankasında yapabilirsiniz.
Altın ve gümüş, kâğıt üzerinden alınıp satılamaz. Siz parayı teslim edeceksiniz altın da önünüze konacak. Başka türlü caiz bir kazanç olmaz. Allah'a emanet olun.
Selamünaleyküm. Faizli banka ile hiçbir alış veriş caiz değildir. Faizsiz olanlarda ise yaptıklarını sorarız; harama dikkat ederek yapıyorlarsa caizdir.
Yaşadıklarınız üzerinden genelleme yapmak doğru değildir. Bu konudaki prensibi hatırlatarak caiz olup olmadığını kanaatine kalbiniz karar versin: "Fiziki olarak teslim edilemeyen/edilemeyecek sistem üzerinden altın alışverişi caiz değildir."
alışveriş konusundaki diğer fetvalar
Sadece kart olarak kullanılmasında bir sakınca olmaz ama kullanılan paraya fark verilecek durum oluştuğunda haram devreye girer. Bu nedenle ayrıntısını bilerek kullanılmalıdır o kartlar.
Belirttiğiniz her üç durum da caizlik sınırları içinde kalabilir. Yalnız şunu bilmemiz gerekiyor: Bir dükkân açıp orada elindeki malları satan bakkalın işi gibi bir iş değildir bu. Sanal dünya üzerinden yapılan işlerin riski bulunmaktadır. “Yapılmamalı” sözü ile “yapılabilir” sözü arasında iyi bir dengede durmak gerekiyor.
Evet, faizli bankadan katiyetle uzak durmak gerekiyor. İçinde bulunduğumuz hayat ise bankayı bir tür olmazsa olmaza çevirmiştir. Biz de buna göre hareket ederiz. Daha önce aldığınız parçaları atmanız gerekmez. Bir fakire verirseniz daha iyi olur. Faiz ödenmeden sadece kart kullanılarak ticaret yapmakta sakınca yoktur. Su ve benzeri faturaların geciktirilmesi nedeniyle oluşturulan fark, ödeyen için vebaldir. Mecburen de ödenecektir. Bankadaki paranın karşılığı olarak kullanılan kartların kullanımında sakınca yoktur.
Mevcut arızayı gizleyerek satan birisinin yaptığı hatadır. Böyle bir satışı iptal edip parayı geri almak müşterinin hakkıdır. Arızanın masrafını alarak alışverişi sürdürmesi de mümkündür.
Caminin içinde bir bölümü ticari mekâna dönüştürmek haramdır. Camide otururken birisinin isteğine cevap verip basit bir şeyi satmak ise mubahtır denmiştir.
Daha yükseğe veya daha düşüğe geri verilmesinde ortada bir faizli para üretme gibi neden yoksa sakınca olmaz.