Fetva Meclisi

Boşanmış bir kadın, iddetini tamamladıktan sonra bir başkasıyla evlenebilir. Bu durumdaki kadının başka bir erkekle evlenebilmesi için eski kocasının talak haklarının tamamını bitirmiş olması zorunlu değildir.

Nikâh akit demektir. Bir araya gelme de ayrılma da bu akit üzerinden yürür. Nikâh akdi, iki kişinin bir arada bulunma durumunu belirler. Bir boşama gerçekleştiğinde bu akit o boşama işlemini üzerine alır. Nikâh akdinin üç düğümü vardır. Boşamalardan her biri bu düğümlerden birini çözmektedir. Bir boşama gerçekleştiğinde bu düğümlerden biri çözülmüştür. Beş değil elli yıl sonra bile o nikâh artık iki düğümlüdür. O nikâhın üzerine bir düğüm daha ilave edilemez. Çünkü nikâh akdi yansıtmaktadır. Akit de önceden yapılmış bitmiştir. Ric'i talak demek, geri kalan iki düğüm üzerinden evliliği devam ettirmeyi kabul etmek demektir. Ama bu iki düğüm, helalliği sağlama bakımından üç düğümle aynı güçtedir. Bir başka talak daha gerçekleşecek olsa yine durum aynı olur. Üçüncü talakla beraber artık akdin üç düğümü de çözüldüğü için bildiğiniz gibi başka biri ile bir akitten sonra ve o akit de usulüne göre çözüldükten sonra ancak yeni bir akit imkânı doğar ki o sıfır bir akittir, eskisi ile hiçbir ilişkisi yoktur. Birinci düğümün çözülmesinin ardından kalan iki düğümle beraber erkek geri dönmeyi düşünürse yani ric'at yapacaksa bu, kadının üç aybaşı olup temizlenmesine denk olacak bir süreden önce (yaklaşık olarak üç ay) gerçekleşmelidir. Eğer üç aybaşı dönemi geçtikten sonra erkek böyle bir dönüş yapacaksa, geri kalan iki düğüm de kendiliğinden çözülmüş olacağından erkek ancak yeni bir akitle kadının karşısına çıkabilir. Ve yine sıfırdan bir akit yaparak nikâhlanabilirler. Meselenin özeti budur. Allah'a emanet olun.

Bir erkeğin eşini boşamasına TALAK denmektedir. Talak erkeğin hakkıdır. Erkek bu hakkı üç kere kullanabilir. Birinci ve ikinci kullanımında geri dönme yani yaptığı talakı geri alma hakkı vardır. Üçüncü talakı kullandıktan sonra ise geri dönme hakkı yoktur. Üçüncüden sonra aynı kadınla tekrar evlenebilmesi için o kadının başka bir erkekle normal bir evlilik yapması ve ondan da hileli olmayan bir şekille boşanması gerekir. Bu süreçten sonra tekrar ilk kocası ile yeniden evlenebilir. Elbette bunun şartları vardır. Bakara suresinin 228.ayeti bu hususu beyan etmektedir. Talakın nasıl olacağına dair ayrıntılara girmeden sorunuzun cevabı olan bölümü sadece bu ayetten alarak şunları tespit edebiliriz: a- Erkek kendisi boşama yapmış ise yani bir mahkeme kararı ile boşanmış değillerse, b- Talak birinci ve ikinci talak ise, c- Kadın, talak sözü kullanıldıktan sonraki bekleme süresi olan İDDET süresinde ise ki bu süre kadının üç kere ay başı olması durumudur, d- Erkeğin kadına işkence yapmak gibi bir kastı yoksa ki bunu bilirkişi veya hakem ya da mahkeme tespit edebilir. Bu ilkeler dâhilindeki bir boşamayı erkek geri alabilir. Kadının da buna itiraz hakkı yoktur. Genel hüküm böyledir. Bu talak çeşidine RİC’İ TALAK denmektedir. Elbette talak konusunun sadece bir paragrafı denebilecek kadar kısa bir bölümünü oluşturmaktadır bu başlık. Diğer ayrıntıları için muhakkak ehline sorulması gerekir.

Hayır, şu veya buna göre değil; talak kullanılması ve sonuçları bakımından farklıdır. Bizzat Kur'an’ımız talakı farklı noktalarda bize izah ettiği için talakın çeşitlerinden söz edilmektedir. Genel hatları ile talak çeşitleri ve sonuçlarını şöyle özetlemek mümkündür: a. Talak iki türlüdür: Bain ve ric’î. Ric’i talak, erkeğin talak verdikten sonra eşine sormadan geri dönme hakkının bulunduğu talaktır. Bu dönme de kadının iddet süresince vardır. Bain talak ise erkeğin artık kadının rızası olmadan nikâha geri dönme hakkının bulunmadığı talak çeşididir. b. Bain talak küçük veya büyük olmak üzere iki türlüdür. Küçük olan bain talak şu şekillerden biri ile gerçekleşebilir. Bunlardan biri gerçekleştiğinde yeni bir nikâh ile bir araya gelmeleri mümkündür. Bu küçük bain talak: 1- Nikâh akdedilmiş ama bir araya gelme olmamış fakat erkek talak hakkını kullanmış ise, 2- Ric’i bir talak verilmiş ama iddet bitene kadar erkek geri adım atmamış ise, 3- Erkeğin üç talak hakkından birincisini veya ikincisini bain olarak tercih edip kullanmış ise, 4- Hâkim aralarındaki nikâhı feshetmiş ise yani mahkeme boşamış ise, 5- Hul’ yapılmış ise (hul’ kadının erkeğin boşaması karşılığında mal veya benzeri bir şey teklif etmesi, erkeğin de bunu kabul etmesi ile ortaya çıkan ayrılıktır.) c. Eşini üç kere boşadığında erkek ortaya çıkan talak büyük bain talaktır. Böyle bir talaktan sonra artık bir araya gelme imkânı yoktur. Sadece boşanmış kadın şartlarına uygun olarak yeni bir evlilik yapar, o evliliği de şartlarına uygun olarak biterse yeniden eski eşi ile evlenebilirler.

Eşler arasında boşa(n)ma dinen üç kere ile sınırlandırılmıştır. Birinci ve ikinci boşa(n)ma sonrasında eşlerin yeniden bir araya gelme imkânı vardır. (el-Bakara, 2/229) Kişi ric‘i talak ile boşadığı eşine, iddet süresi içinde nikâha gerek kalmadan, iddet süresi bitmiş ise yeni bir nikâh akdi ile dönebilir. Bâin talakta ise iddet içinde bile olsa yeni bir akitle aile tekrar kurulabilir. Üçüncü boşa(n)madan sonra ise kesin ayrılık gerçekleşir. Bu ayrılıktan sonra kadın, başka bir erkek ile hileli olmayan bir evlilik yapmadıkça ve bu evlilik boşama ya da ölüm ile sona ermedikçe ilk eşi ile tekrar bir araya gelmesi mümkün değildir. (el-Bakara, 2/230)

Eşinden boşanmış olan bir kadının iki durumu vardır. Birincisi, boşanmanın tek talakla gerçekleşmiş olmasıdır. Tek talakla gerçekleşen boşanmadan sonra yeni bir nikâhla eski eşine dönmesi mümkündür. İkinci durum ise üç talakla boşanmış olmasıdır ki bu durumda eski eşine dönmesi mümkün değildir. İlla dönmek istiyorsa o zaman şöyle bir yol izlenecektir: Boşanmadan sonraki iddet beklenecek. Bu üç aydır. Başka bir erkekle tabii bir nikâh yapacaklar. Buradaki tabiilikten anlaşılan da şudur: Nikâh akdinde zaman söz konusu edilmeyecek yani boşanma tasarımı üzerine kurulu bir akit olmayacak. Bir de evlilik tam anlamıyla gerçekleşecek. Yani cima fiilen gerçekleşecek. Bu yapıldıktan sonra, kadının yeni kocası da onu boşamayı düşünür ve boşarsa kadın, yine üç ay bekledikten sonra hamile de değilse ilk kocasına dönebilir. Bütün bu süreci kâğıt üzerinden uyduruk bir şekilde yapıp, birinci kocaya dönmek için bu kuralı suistimal etmeye HÜLLE adı verilmektedir. Takdir edersiniz ki Müslüman, dini ile oynamaz. Allah'a emanet olun.

Çocuklara harcanmak üzere tahsis edilen bir paranın onlardan başkasına harcanması caiz olmaz. Sadece anne veya baba aciz muhtaç kimseler ise ve çocukların parası onların ihtiyacı olmayacak şekilde artıyorsa o artandan anne veya babaya da harcanabilir.

Boşanmış hamile bir kadın, doğum yapana kadar İDDET bekler. İddet bekleyen kadınla evlilik görüşmesi yapılamaz. Asla caiz olmaz bir iş olur bu. Böyle düşünsünler ve doğumdan sonra ne yapacaksa yapsınlar.

Bu durumun ne kadar akıllıca olacağını siz bilirsiniz ama helal olup olmayacağını size en yakın müftülüğe giderek yüz yüze görüşün.

Senin böyle bir eşi hâlâ istiyor olman makul değil. Sen bir kere boşayıp kurtulman ya da kurtarman gerekirdi. Bunu tekrar düşün. Mahkemenin verdiği karar neticede bir fesihtir ve geçerlidir. Yapabileceğin bir şey yoktur.

Siz kendinizi kullanmadan başka birilerine eşinize nasihat ettirin, gerekiyorsa bir psikoloğa götürün. Siz konuştukça inatlaştırırsınız. Başkaları ona dengeli olmasını izah etmelidir. Mesela bir bayan psikoloğa götürebilirsiniz.

İnsan, haddini aştıktan sonra uçurumun neresinde durabileceğini kestiremez. Bugün insanlık artık haddini aşmış, nereye gittiğini, ne yaptığını bilemez duruma gelmiştir. Allah Teâlâ sonumuzu hayır kılsın, imanlarımızı muhafaza buyursun. Müdafaayı nefis dışında bir insan öldürenin ahireti hüsrandır. Erkek veya kadın olması bu sonucu değiştirmez. Bunu bilmeliyiz.