Fetva Meclisi
Soru
Selamünaleyküm hocam.Ben trafik kazası mağdurlarının trafik sigortalarının bunlara hak tanıdığı tazminatları hukuki açıdan temin ediyorum. Maddi açıdan çok sıkışık durumdayım. Eskiden yapmış olduğum ticaretlerde işimin yürümemesi sonucu çevremdeki ortalama 20 aileye borcum oluştu ve ödeme günleri yıl bazında gecikme oldu. Yani ortalama 20 aileyi elimde olmayan sebeplerle mağdur bırakıyorum. Elimde bulunan trafik kazası sonucu vefat etmiş zengin bir ailenin dosyası bulunmakta. Bu dosyayı sigortaya başvurduğumda 1 ay içerisinde hakkı olan 200 bin TL'nin 100 bin TL'sini tahsil edebiliyorum. Geri kalanını dava açarak alabiliyorum. Hocam soruma geçecek olursam; Bu ailenin 100 bin TL'sini şimdi kendi borçlarımı kapatıp 20 aileyi mağdur etmekten kurtarıp bu tazminat alacaklısı aileye dava sonucunda 200 bin TL'sini verirsem hiçbir hakkını gasp etmeden teraziye koyacak olursak 20 aileyi mağdur etmek mi yoksa bu tazminat alacak aileye parasını haberi olmadan 1 sene sonra vermek mi desem düşünceleriniz neler olur. Allah razı olsun.
Cevap
Benzer fetvalar
Böyle bir durumda hakkınızı aramanız makuldür. Hakkınızı arayın, devletin ona vereceği ceza olarak size verilecek tazminattan yaptığınız masrafları düşün. Bedensel bir zararınız yani organlarda bir eksiklik oluşmadı ise sizde manevi tazminat olarak alacağınız parayı kullanmasanız daha iyi edersiniz. Bir hayır kurumuna verin. Bedeninizde bir eksiklik oluştu ise mesela parmağınız koptu ise zaten maddi tazminat hakkınızdır. Fıkıh kitaplarımızda manevi zararlar için maddi tazminat alma şeklinde bir tazminat yoktur. Muasır ulemanın bir bölümü böyle bir tazminatı kabul ediyorsa da alınmaması yönündeki görüş daha takvaya yakındır. Öte yandan trafik canavarlığı yapan birini terbiye etmenin de başka bir yolu bulunamadığı için böyle bir cezalandırmanın yapılması gerekmektedir. Bunun için 'alın, masrafları düşün, gerisini bir fakire veya hayra verin' görüşünü size tavsiye ettik. Geçmiş olsun, Allah Teâlâ beterinden muhafaza buyursun.
Selamünaleyküm. Bir usulsüzlük yoksa işlemde alabilirsiniz.
Keşke bağışlama yönünü tercih etmese idiniz. Trafik canavarına yem vermiş oldunuz. Böyle bir kazada sigorta şirketlerinin takdir ettiği rakam kadar bir rakam alabilirsiniz. Aldığınızı da evinizde kullanmanızda sakınca yoktur. O size helal bir paradır. Aldığınızın çok olmadığını zannediyorum. Hepinize geçmiş olsun. Günahlarınıza keffaret olsun. Allah Teâlâ tekrarından muhafaza buyursun.
Bu iki yıl içinde mesela avukata bir ilave masraf ödeme gibi özel bir masrafınız oldu ise onu o paradan kesebilirsiniz. Adı faiz olan bir şeyi cebinize koyarak ikinci bir iş kazası yaşamayın. Devlet o farkı kendisi vermeyecek iş sahibinden alacak. Parayı size verdiğinde mahkeme alın ve onu ikinci bir kuruma devredin. Ne onlarda bırakın ne de siz alın. Geçmiş olsun.
Selamünaleyküm.Kazaya sebep olanın, kazazedeye tazminat diyeceğimiz bir bedel ödemesi Allah'ın Şeriat'ında bir haktır. Bu hususta onlarla masaya oturup aldığınız para size helaldir. Geçmiş olsun.
Selamünaleyküm. Sizin aldığınız paranın size helalliğinde bir sıkıntı yoktur.
avukat konusundaki diğer fetvalar
Aleykümselam. İhtiyacınız varsa çalışabilirsiniz. Avukatlığı, dininize hizmet etmede kullanmak için çalışabilirsiniz. Her ikisinde de çizgileri korumanız şarttır. Bayan bir avukatla beraber çalışın. Bayan mahremiyetinin korunabileceği bir ortam varsa şirkette çalışın. Önemli olan sizin, Allah Teâlâ'nın sınırlarını koruyabilmenizdir. Allah'a emanet olun.
Allah'ın haram ettiği bir işe kim ne kadar yardımcı oluyorsa o kadar vebale giriyor demektir. Bilerek ve isteyerek bir harama yardımcı olmanın yorumu yoktur. Tevil edilebilir bir durum için ya da mevcut şartlarda zorunluluk oluşturan bir durum için ise bir tevil oluşturulabilir.
Hukukla bağlantınız devam ettiği sürece bu ve benzeri sıkıntılar sürecektir. Faize her neresinden yardım edilirse vebale ortak olmak vardır. Siz müvekkilinizi yeteri kadar ikaz ettiğinize göre bundan sonra yapmanız gereken bir şey yoktur. İştirak ettiğiniz hata için de istiğfar edin. Tekrarını yapmamaya ahdedin. İnşaallah sıkıntı olmaz. Allah yardımcınız olsun.
Selamünaleyküm. Sizi hangi yasa ile sıkıştırıyorsa siz de onu o yolla sıkıştırın; elinize geçen maddi bir değer olursa maddi zararınızı onunla karşılayın, gerisini iade edin.
Alacağınız olan miktara ilave yapmanız caiz olmaz. Alacağınızı tahsil etmek için yaptığınız, avukat masrafı, mahkeme harcı gibi ilave masrafları borçludan tahsil edebilirsiniz. Mahkemenin size takdir ettiği ilave rakamdan bunları alabilirsiniz.
Selamünaleyküm. Elinizdeki senedi avukata verin. Avukat ve mahkeme masraflarını senedin sahibinden alın. Buna rağmen artanı ise siz kullanmayın. Sadaka olmamak şartı ile bir fakire verin.