Fetva Meclisi
Soru
Hocam ben zekât paramı altınımın kırkta birini TL’ye çevirip verdim ancak senesi mayıs ayında doluyor. Mayısa kadar altının yükselmesi durumunda farkı ödemem gerekiyor mu yoksa o zamanki ödediğim değer yeterli mi?
Cevap
Benzer fetvalar
Zekâtı vermen gereken zamanda hesap ettin ve o günden sonra verdiğin durumda arada fark da olsa bir sakınca oluşmamıştır biiznillah. Allah kabul etsin.
Zekât gününüz gelince muhakkak ne kadar zekât borcunuz olduğunu hesaplayın. O borç belirlendikten sonra hemen verseniz en iyisini yapmış olursunuz. Bir sebeple öyle yapamayıp aylara bölseniz o da olur. Yalnız bu, bir dahaki zekât yılını bulacak kadar uzamamalıdır.
O tarla için zekât vermeniz gerekmez. Sizin bir ticari niyetiniz yoktu. Devlet sizden orayı satın aldı. Aldığı o andan itibaren sizin elinize geçen paranın zekâtını hesaplayın. Eğer önceden nisap miktarı malınız vardı ise bunu ona ilave edin, zekât verirken toplamının zekâtını verin. Önceden nisap miktarı malınız yoktu ise bu para nisap miktarıdır, bunun üzerinden yıl geçince zekâtını verin.
Selamünaleyküm. Kendinize bir zekât günü belirleyin. Mesela Ramazan ayının onuncu günü olsun bu. Her yıl o gün geldiğinde altın ve benzeri zekâta tabi neyiniz varsa onu hesaplayın. Zekât borcunuzu bildikten sonra hemen vermeniz şart değildir. Borcunuzu bir süre sonra da verebilirsiniz.
Selamünaleyküm. Borcunuz da yoksa yapacağınız şudur: Elinizdeki altının değerini öğrenin. Mesela yüz bin tl olsun. Her yılın aynı zamanında, o ayki ödeyeceğiniz kira ve faturaları elinizdeki miktardan düşün. Elinizde kalan miktar, 80 gram altından fazlaya tekabül ediyorsa, o kalan miktarın yüzde iki buçuğunu zekât olarak verin. Allah kabul etsin.
Selamünaleyküm. Hangi yıl üzerinize farz oldu ise azaltmadan veya çoğaltmadan o kadar veriniz.
altın konusundaki diğer fetvalar
Bu şekilde olduğunda sakınca olmaz biiznillah.
Evet, altın külçe halinde veya işlem görmüş (mesela bilezik ya da başka bir süslenme eşyası durumuna getirilmiş) olması arasında fark yoktur. Her iki durumda da altınla altın değiştirilirken alınanla verilenin aynı gramda olması gerekir. Dört mezhep fukahasının içtihadı bu şekildedir. Fıkıh konseyinin kararı da böyledir.
Bir yere borçlanmadıkça ileride araba alacaksınız diye o para ihtiyaç sayılmaz. Zekâtı da verilmesi gerekir ama bir daire borcuna mesela girerseniz o elinizde olsa bile borca karşılık olduğu için zekât gerekmeyecektir.
Kayınvalideniz o takıyı size emanet olarak taktı ise yani sonra alırım dedi ise onu geri vermeniz gerekir. Düğün hediyesi olarak taktı ise sizin onu kabul etmenizle beraber o sizin malınız olmuş oldu. Geri istenmesi diye makul bir tutum olamaz, geri vermeniz gerekmez. Tenezzül etmez de verirseniz onda da bir sakınca olmaz.
Kadınların altın, gümüş veya başka bir madenden süs eşyası kullanmalarını yasaklayan bir kayıt yoktur. Basit demir gibi bir şeyin yüzük olarak kullanılması muruet açısından doğru olmaz şeklinde bir kayıt konabilir ama ya altın gümüş veya olmaz şeklinde bir kayıt yoktur.
Önce şunu hesaplamalısınız; zekât verme sınırına geldiğiniz andan itibaren (günü itibarıyla 81 gr altın demektir) bir sene geçtikten sonra zekât göreviniz başlar. Mesela; 1 Ocak 2020’de, borçlarınız varsa onları düştükten sonra, 200 bin TL elinizde ise zekât sorumluluğunuz başlar. Kameri bir yıl geçtikten sonra (355 gün) mesela; 21 Aralık 2021’de zekât verirsiniz. Satmak için duran arabanızın zekâtı olur ama diğeri olmaz. Ne kadar ederse onun %2,5 üzerinden zekât hesabı yapabilirsiniz. Elinize geçen miktar ya da satacak olsa idiniz değeri ne eder diye düşünerek hesap yapabilirsiniz. Tabi ki başka malınız, alacağınız varsa onları da hesap edersiniz (gayrimenkul hariç).