Fetva Meclisi
Soru
Hocam ben bir belediyede mühendis olarak görev yapmaktayım. Memur statüsünde değiliz ancak memur arkadaşlarımızla aynı dosyalara imza atıyor, hatta bazen daha fazla sorumluluk alıyoruz. Kısacası aynı işi yapmamıza rağmen, maaş olarak onların neredeyse yarısı kadar ücret alıyoruz. Bu maaş farkını biraz olsun kapatabilmek için fazla mesai ücreti alıyoruz. Ancak bu uygulama maaş farkını tamamen kapatmıyor, sadece bir miktar azaltıyor. Müdürlerimiz ve diğer yöneticilerimiz de bu durumdan haberdar. Bu uygulamanın dinî hükmü nedir? Maaş farkını azaltmak amacıyla alınan fazla mesai ücretinde herhangi bir uygunsuzluk var mıdır?
Cevap
Benzer fetvalar
Selamünaleyküm. Bulunduğunuz kurumdaki bu işlem, idarecilerle işçiler arasındaki bir 'uyum' yoluyla alınıyorsa elbette sizin bunu almanız haramdır. Hayır, gördüğünüz işin ağırlığı nedeni ile böyle bir uygulama o işin gereğinde varsa elbette siz de alabilirsiniz. Kalbinizin kabul etmediğini cebinize koymayın.
Aleykümselam. 'Mecburen' deyimi bir savunma değildir. Yeterli birikiminiz yoktu ise işe girmeyecektiniz. Öyle veya böyle bir hata işlemişsiniz. Tevbe ve istiğfar etmelisiniz. Tekrarını yapmamaya da azimli olmalısınız.
Meri kanun ve yönetmeliklerde yazılı bir durum ise bu aldığınız size helaldir. O dairede kendiliğinizden oluşturduğunuz veya kabul ettirdiğiniz bir para ise haramdır.
Aleykümselam. Özel bir ayrıntı yoksa böyle bir memurluğun maaşınızın haram olmasını gerektirir bir yönü yoktur.
Çalışan ve çalıştıran arasındaki sözleşmeye iki tarafın da bağlı kalması gerekir. Mesela günde sekiz saat çalışma karşılığı x ücrete anlaşmış olan bir çalışan o sekiz saati doldurmak zorundadır. Çalıştıran da sözleşilen ücreti tam vermek zorundadır. Ne çalışanın bir saat veya daha az bir zaman gecikme/çalışmama hakkı vardır ne de çalıştıranın ücretten kısma hakkı vardır. Bu konuda yaşanılan ülkedeki kanunlar ve örf ne diyorsa onunla hükmedilebilir. Helallik açısından iş sahibinin mesela yirmi dakikalık gecikmeye tekabül eden ücreti aylıktan kesmesi hakkıdır. Daha fazla kesmesi durumunda ise çalışan meşru yollarla hakkını talep etmekle yanlış bir iş yapmaz.
Aleykümselam.Hile ile yapılan işten bereket kalkar. Hilenin boyutuna göre helallik de kalkar.
belediye konusundaki diğer fetvalar
Bu sorunun tek bir ve net doğru cevabı yoktur. Nereden bakarsanız baktığınız tarafı doğru görürsünüz. Dolayısıyla aktaracağım fetvayı mutlak/kesin/esnemesi olmayan bir cevap gibi görmeyin. Rayiç bedel olarak belediyenin bölgenizde biçtiği ve kabul ettiği değeri esas alabilirsiniz. Bu bedeli göstermek yalan değildir. Her ne kadar evlerin fiyatları daha yüksek olsa da bölgenizde bu bedelle ilgili belediyenin kabul ettiği bir örf oluşmuştur. Bu örfe uymamanın çevrenizdeki gayrimenkul sahiplerine de olumsuz etkisi vardır. Naklettiğim fetva içinizi tırmalarsa amel etmeyin. Allah hiçbirimizi doğru yoldan ayırmasın.
Belediyenin verdiği hediyeyi nezaketen alabilirsiniz. Kullanabilirsiniz de. Helaldir. Fakat ihtiyaç sahibine vermeniz daha doğrudur. Tavsiyem de izzetli davranmanız yönündedir.
Kanunların ve örfün normal çöp muamelesi görmesini sakıncalı bulduğu bir atığı normal gibi değerlendirmek yeryüzünde fesat çıkarmaktır. Hastane atıklarını devletlerin özel bir yöntemle imha ettiği bir dünyada birkaç kuruşluk menfaat uğruna kurala uymamak bir nevi cinayettir. Bu cinayete göz yummak da onu yapmak gibi hatadır. Bildiğiniz yanlışta zan yürütmüyorsanız yani yüzde yüz doğru biliyorsanız bunu yetkili mercilere iletmek zorundasınız.
Evet, o para mide bulandırır bir paradır ama senden sorumlu müdürün seni bir vazife eksikliği ile itham etmedi ise aldığın sana haram değildir.
Nikâh akdini kayıt altına alanın kadın olmasında bir sakınca yoktur. Şahitler ve diğer şartlar yerinde ise biiznillah nikâh tamamdır.
Bu yanlış bir mantıktır. “İleride faize bulaşabilir” ihtimali üzerinden yürünecekse şu ülkede yapılabilecek hiçbir iş neredeyse bulunamaz.