Fetva Meclisi

Günü geciken borç ödemesine tazminat getirilemez, bu bir faiz işlemi olur. Sözleşmeye yazılmış olsa bile faiz caiz olmaz. Bir iş sözleşmesine işin aksamasından ötürü tazminat maddesi konabilir ve tazminat almak caiz olur. Sözleşmede yazılı değilse mahkeme kararı ile veya anlaşarak ortaya çıkmış bulunan maddi zarar için tazminat alınabilir. Manevi tazminatın ise yeri yoktur.

Bu iki yıl içinde mesela avukata bir ilave masraf ödeme gibi özel bir masrafınız oldu ise onu o paradan kesebilirsiniz. Adı faiz olan bir şeyi cebinize koyarak ikinci bir iş kazası yaşamayın. Devlet o farkı kendisi vermeyecek iş sahibinden alacak. Parayı size verdiğinde mahkeme alın ve onu ikinci bir kuruma devredin. Ne onlarda bırakın ne de siz alın. Geçmiş olsun.

Yasalar, sizin işvereniniz tarafından mağdur edildiğinizi kabul ederse "tazminatınızı alabilirsiniz" ama hakkınızdan fazla olanını avukat masraflarını da çıkardıktan sonra iş yerinize iade etmek zorundasınız.

Bir kazanın tazminatını karşı taraf adına sigorta şirketinin ödemesi; bizim o sigortayı, bize ödenecek bir tazminat olarak almamıza engel değildir. Kaza sonucu ortaya çıkan zarar-ziyanı kaza yapanın adına sigorta şirketi ödüyor diye biz bunu iptal ettirmeyiz. Aracın gördüğü zarar ödettirilebilir, sigortadan alınabilir.

Selamünaleyküm. Olay anlattığınız gibi ise para helaldir.

Trafik kazası sonucu tazminat alınması caiz midir? Trafik kazaları neticesinde ölüm, sakatlanma, yaralanma veya maddi zarar meydana gelebilmektedir. İslam’da, bunlara sebep olan suçlular için düzenlenmiş müeyyideler (diyet/tazminat, keffaret vb.) bulunmaktadır. Buna göre kazada mağdur olan kişi, suçlu olan taraftan trafik kaza raporunda belirtilen hata oranında tazminat talebinde bulunabilir. Söz konusu tazminat, suçlunun sigortasından karşılanabileceği gibi mahkeme yoluyla da talep edilebilir. Dolayısıyla sigortanın ödeyeceği veya mahkemenin hükmettiği miktar diyet yerine geçer.

Müslüman olarak bizim, insana hizmet eden bir teknolojiye karşı olmamız mümkün değildir. Bunun yanında insanın eliyle gelişen teknolojinin de dinimizin temellerine dikkat edilerek oluşturulmasını beklememiz de hakkımız hatta görevimizdir. Bugün robot denen teknoloji insanın işini kolaylaştıran büyük bir nimettir, elhamdülillah. Şu var ki, neredeyse canlı insan zannedilecek kadar insana benzetilmiş olması beraberinde dinimizin heykel yasağına takılmaktadır. Üretilen robotun uzaktan bakıldığında gözü, kulağı, burnu gibi onu insana benzeten temel nesneleri konmamış olsa onun için insan heykeline benziyor dememiz gerekmez. Bu sebeple robotlardan heykele benzeyen bölümü için ciddi bir zaruret olmadıkça “sakıncalı” deriz. Buna göre de robotlarda: Dinimizin yasakladığı resim/heykel benzerliği, Önünde eğilip ibadet yapılması için kullanılması, Cinsel sapıklık ve türevleri ile alakalı bir iş için kullanılmaması durumunda sakınca yoktur.

Böyle yapabilirseniz bir sakıncası olmaz biiznillah.

Kuru temenni ile olmuyor bu işler. Keşke öyle olduğu zamanlar gibi şimdi de öyle olsa…

Hanefi mezhebi fukahası başta olmak üzere fakihler caiz görmüşlerdir. Bazı Hanbeli fukahası ise gübreyi necis bir nesne olarak kullanmayı ve ticaretini yapmayı caiz görmemiştir.

Böyle bir ortaklık olmaz. Bu bir faiz işlemidir. Ortaklık, herkesin hissesi kadar kâr ve zarara ortak olduğu bir ortaklık olursa dinen caiz olur.

Çin tuzu denen nesnenin kullanımı hakkında “caizdir/değildir” noktası iki hususa bağlıdır: a- Bu nesnenin üretiminde dinen necis denebilecek bir katkı maddesi bulunuyor mu? Alkol veya domuz gibi haram olan bir katkı maddesi bulunuyorsa kullanılması caiz olmaz. b- Bu maddenin kullanımı, uzun vadede bile olsa insan sağlığı açısından sakıncalı bulunuyorsa yine kullanılması caiz olmaz. Bildiğimiz kadarı ile de bu nesneyi pek çok ülke insan sağılığı açısından sakıncalı diye yasaklamıştır. Buna göre de kullanılmaması en azından şüpheden korunmak açsından doğru olandır.