Fetva Meclisi
Soru
İnternetten alışverişte bazen karşınıza sahtekâr insanlar çıkabiliyor. Bizim burada (Almanya’da) şöyle bir imkan var; büyük bir firma (herhalde banka statüsünde ama emin değilim) internetten, onların internet sitesi üzerinden parayı gönderirsen bir problem çıktığında sana parayı geri ödüyorlar. Ve bunun için hiçbir ücret ödemiyorsun. Bu sigortaya girer mi hocam? Dolayısıyla bunu yapmak caiz midir?
Cevap
Benzer fetvalar
Selamünaleyküm. Verilen bilgi, müşteri için yeterli oluyorsa ve iadede sıkıntı yoksa alışveriş olarak da sıkıntı olmaz.
Bunu bir fatura ödeme durumu gibi görebiliriz. Resmi faturalar da mecburen bankalar üzerinden yatırılabiliyor. Bunu da bu hâliyle mecburi bir uygulama görürüz.
Selamünaleyküm. Sizde bulunmasın, camiye vermeyin, sadaka olarak değerlendirmeye kalkmayın. Bunun dışında istediğiniz gibi yapın.
Aleykümselâm. Sizden o cihazı talep edenlere gösterdiğiniz fiyatı, sizin onlara o cihazı mal etme fiyatınız olarak gösterirseniz, sizin onu kaça satın aldığınız önemli olmaz. Çünkü bu durumda siz bir tür bayi durumunda olursunuz. Eğer emanetçi gibi durup sadece ricayı yerine getiren biri durumunda olursanız verdiğinizden fazlasını almamalısınız. Birinci şekilde yapın, kârınız size helal olur.
Selamünaleyküm. Müslüman, bilerek bir harama alet olmaz, ortak olmaz. Açıkça hile ve aldatmanın bulunduğu bir yerden kazandığınız size helal olmaz.
Aldığınız ürün reklamlarla size fayda sağlayacağı vaadiyle satıldıysa ve kullanma kılavuzuna göre de kullanmanıza rağmen iyi gelmediyse satıcı size gerçekçi bir hizmet sunmamış demektir. Bu durumda ürünün size fayda sağlamadığı için paranızı geri talep etmeniz hakkınızdır. Başka bir ifadeyle satıcı, ürünün size fayda sağlamadığı ve beklentilerinizi karşılamadığı durumlarda, ürünün iade edilebilir olması gerektiğini belirtmiş. Bu, bir anlamda garanti ve sözleşme kapsamındadır. Dolayısıyla, ürün fayda sağlamadığı için paranızı geri almanız hakkınızdır. Beddua eden kişinin bedduasından endişelenmeyin. Allah kimin haklı kimin de haksız olduğunu biliyor. Allah bu sebeple bir bela verirse kime vereceğini de iyi bilir. Siz yine de hoşgörüyü elden bırakmayın.
alışveriş konusundaki diğer fetvalar
POS cihazının kullanılması için bir sakınca yoktur diyebiliriz. Ancak erken tahsil karşılığı bankanın para kesmesi fıkıh açısından bir sorun oluşturabilir. Bu ayrıntıya dikkat etmek gerekiyor. Gerçi her halükârda bunu caiz görenler vardır. Faizin tehlikesine karşı hassas olmak en evla olandır. Allah'a emanet olunuz.
Dinimiz bizi, eli kolu bağlı bırakmış değildir. Alkol satılan yerden alışveriş yapmayı yasaklamış ama aç kalın, sürünün de dememiştir. Mü'min, alkolle ilgili hassasiyetini korur, çaresiz kalınca da kendisine ruhsat verildiğini bilir. Ruhsatı da gerektiğinde ruhsat kadar kullanır. Bunda bir sakınca yoktur. Allah'a emanet olunuz.
Kendisine cuma namazı farz olan birinin, cuma ezanı okunduktan sonra ticaret yapması caiz değildir. Sizin durumunuza gelince, eşinize cuma namazı farz olmadığı için onun kazandığı para bütçenize haram olarak girmiş sayılmaz. Zira ulemanın bir bölümü 'kendisine cuma farz olanın kazandığı' kaydını koymuşlardır. Elbette cumaya tazim açısından yapılan doğru değildir. Daha dikkatli olmak lazımdır. Allah'a emanet olun.
Cuma ezanı okunduktan sonra, kendisine cuma namazı farz olanların ticaret yapması haramdır. Bu durumda kazanılan mal da helallik sınırlarını zorlamış bir maldır. Allah'a emanet olun.
Ticaret yaparken, haram olan nesneleri satın almayacağımız gibi, dinimize karşı savaş yürütenlerin ticaret merkezlerinden de alışveriş yapmayarak dini hassasiyetlerimizi göstermeye mecburuz. Cüzi bir farktan ötürü hassasiyetlerimiz erimemelidir. Ancak ciddi bir farktan ötürü veya alternatifsiz durumlarda o merkezlere gidebiliriz. Allah'a emanet olunuz.
Önce, o puanları vermelerine neden olan işlem helal mi ona bakalım. Eğer helal bir işlemden dolayı bir puan veriyorsa onu kullanmak caiz olabilir. Ancak faizli işlem yapan bir kurumun bulunduğu sokağı bile kullanmamak evla olandır. Faiz kıyamet fitnelerindendir; kendimizi korumalıyız. Allah'a emanet olun.